Surplus!

Gemeenschappelijk herinnering

Chaja Zeegers

Ooit wel eens gedacht aan wat er van het gedumpte vriendje van je geworden is? Van die gepeste medeleerling? Van de eenzame vrouw met een drankprobleem? Mensen die uit beeld zijn verdwenen, maar van wie het leven wel is doorgegaan, mogelijk zelfs bepaald door jouw gedrag in het verleden. MARIEKE GROEN werkt dit interessante gegeven uit in Zeven meter onder water.

Voor wie, net als Groen, in 1966 is geboren, is de gemeenschappelijke herinnering aan het begin van de roman een heuse Aaha-erlebnis; teinkapingen door Molukkers, Q & Q, Het huis op de prairie, Toppop. Eind jaren zeventig als feest der herkenning.

Uitgangspunt voor Zeven meter onder water zijn de twee zusjes Gaie en Isis die samen met hun moeder Anna in een jaren-zeventignieuwbouwwijk wonen. De gescheiden Anna besluit er nog een kind bij te nemen omdat ze anders zo alleen is als de twee meiden het huis uit gaan. Geheel in de geest der tijd draagt Anna kleurige wapperkleren en is ze feministe. Ze vraagt per advertentie om een zaaddonor en wordt BOM-moeder van Janne. Donorlief is al snel niet meer in beeld.

De lezer volgt de drie meiden, een (ex-)vriendje, de meoder en de afwezige vader tot aan het nieuwe millennium. Met het verstrijken van tijd en bladzijden, wordt duidelijk dat de beslissingen die de ene persoon neemt, bepalend zijn voor de verdere levensloop van de ander, lang nadat ze uit elkaars leven zijn verdwenen. Groen hanteert hiermee een orgineel perspectief en werkt dat goed uit. Toegegeven, soms zijn oorzaak en gevolg wel wat makkelijk gevonden: man wordt agressief omdat hij in zijn jeugd gepest en getreiterd is en door vriendin verlaten. Meisje heeft moeite zich te binden omdat z ehaar vader nooit heeft gekend. Vrouw ziet het leven niet meer zitten omdat haar kinderen nooit iets van zich laten horen. Onderweg krijgen we maatschappelijke en sociale thema's mee als bindingsangst, eenzaamheid, agressie en zinloos geweld, generatiekloof en pesten.

Groen voert een aantal personages op die ze aanvankelijk als individu neerzet. Het lijkt of je een verhalenbundel zit te lezen. Het kabbelt een beetje door, de dialogen zijn enigszins traag, maar het geheel loopt soepel. Pas als blijkt dat bepaalde personen in het verleden in relatie met elkaar hebben gestaan wordt het boeiend. Vanwege de psychologische lading? Vanwege de puzzel die ontstaat? Marieke Groen laat ruimte genoeg voor de eigen fantasie.